Geç Osmanlı döneminin entelektüel birikimini ve doğayabakışını hayvanlar üzerinden yansıtan Musavver Târîf-iHayvanât, sıradan bir ansiklopedi olmanın ötesinde;bilim ile sanatın iç içe geçtiği özgün bir çalışmadır.Serkurenâ-yı Hazret-i Şehriyârî Mehmed Emin Beytarafından 1310 (1892-1893) yılında kaleme alınan bueser, bir yandan modern hayvanbilim çalışmalarına geçişdöneminin izlerini taşırken, diğer yandan klasik doğatarihi geleneğinin masalsı dilini de korumayı başarmıştır.Aslanın heybetinden tilkinin kurnazlığına, okyanusunderinliklerindeki dev balinalardan gökyüzünün zarifkanatlılarına uzanan bu geniş panorama, okuyucuyubiyolojik bir keşifle birlikte 19 yüzyılın dünyatasavvuruna davet eder. Hayvanların yalnızca fizikselözellikleriyle değil; karakterleri, temsil ettikleri erdemlerve folklorik hikâyelerle de anlatıldığı bu metin, kadimhayvan-insan birlikteliğini görünür kılar.Dönemin bilimsel ve kültürel atmosferini inceleyen Dr.Meliha Nur Çerçinli’nin titiz çalışmasıyla günümüzTürkçesine kazandırılan bu yapıt, içerdiği özgün 24 levhave büyüleyici illüstrasyonlarla birlikte tıpkıbasımı daverilerek araştırmacılar için son derece kıymetli verilersunan önemli bir kaynak niteliği kazanmıştır.Doğayı yalnızca bir “kaynak” olarak değil, bir “ahenk”olarak görenlerin; tarihin, dilin ve canlılar dünyasınıngizemlikoridorlarındadolaşmakisteyenlerinkütüphanesinde mutlaka bulunması gereken bir eser.